KARS´A 5 - 6 KİŞİ Mİ LAZIM!...

29.11.2016
Salih ŞAHİN

KARS’A 5-6 KİŞİ Mİ LAZIM !...

Bir ilin kalkınması için lokomotif olacak ve halkla iç-içe olan kaynaştırıcı özelliği, sosyal ve kültürel yönü de ağır basan 5-10 kişiye ihtiyaç var. Bir zamanlar Kars da bu performansı yakaladı. İvme yaptı ve o kişilerin göçmesi ile Kars’ta sosyal, kültürel ve dolayısı ile ticari erozyona uğradı.

ESKİ KARS’I ARIYORUZ !...

Kars’ta sık sık söylenen eski yıllara özlem duyulan bir söz var “Hani Eski Kars. O Eski Günler Nerede ?” diye o özlem duyulan eski Kars’ta ne vardı da arıyoruz. Hiç düşündünüz mü? Benim bildiğim bir konu var. Bir şehir, ülke veya bölge kültür ve sosyal yaşam biçimi ile kalkınır. Kültür zenginse yaralarını erken sarar, ekonomisini düzeltir ve ivmeyi çabuk yakalar. Tıpkı savaş sonrası Almanya’nın kalkınması gibi…

Şimdi gelelim eski Kars’ın kültürel rengine…Fazla eskilere gitmeye gerek yok. Modanın öncü şehirlerinden olan Kars’ta Kafkas Kültürlerinin etkisi ile tiyatrolar, sanat müziği koroları, kültürel ve sanatsal etkinlikler Anadolu’ya örnek olurdu. “Arşın Mal Alan” ve “Meşhedi İbat” gibi operetler ve daha niceleri ilk defa Kars’ta sahne alıyordu.

1960-1965 yılları arasında birkaç Kars gönüllüsü bir araya gelerek kişisel gayretleri ile Kars’a heyecan getirdiler. Kültür ve sosyal alandaki bu heyecan gerek özel gerek kamusal yatırımları da peşine getirdi. Mesela; Halk Evi Başkanı Dr. Budak Demiral, TRT Kars Radyosu Serhattan Sesler Korosu şefi Şahin Kara Şahin, Halk Eğitimi Başkanı Z. Mahir Baransel, TRT Kars Radyosu Müdürü Abbas Erdoğan, Kadın Kolları Başkanı Gülçehre Askeran ve Halk Eğitimi Merkezi Müdürü Hasan Kartarı bir araya gelerek Kars için kültürel ve sosyal faaliyetlere karar verdiler.

Herkes kendi görev alanı içinde ekip oluşturup araştırmaya, derlemeye başladı. Dönemin Kars Valisi Münir Güney de bu faaliyetlere destek verdi. Hatta tiyatro ve halk müziği faaliyetlerine de bizzat katıldı. TRT Kars Radyosunda yöreden toplanan türküler Serhattan Sesler korosunda yayınlanırken sosyal etkinlikler de halka duyuruluyordu. Aşıklık sanatına el atıldı, derlemeler yapıldı, kitaplar ve dergiler (Kars Eli gibi) çıkarıldı. Aşık geceleri, ramazan programları düzenlendi. Eğitim, sağlık, hayvancılık, sanatsal etkinlikler ele alındı. Köylere kadar gidilerek halk bilinçlendirildi.

5-6 yılda Kars kültür merkezi haline gelmişti. Sanatsal ve kültürel etkinlikler birbirini kovaladı. Gece geç saatlere kadar programlarlar yapıyor. Çay bahçelerinde okullarda ve kurumlarda bir kültür yarışı başladı. Korolar, tiyatrolar, oyun ekipleri vs…

Karslı zenginler Kars’a yatırım yapmaya başladı. Tüccarlar Rusya ile İran ile bağlantılarla ihracat yapıyordu. Kars’ta Süt ve Süt Tozu Fabrikası,Çimento Fabrikası, Sümerbank, Ayakkabı Fabrikası, Et Kombinası gibi devlet yatırımlarının yanı sıra özel idare ve belediyeler ile özel teşebbüsler ortaklaşa fabrikalar ve yatırımlar yaptılar. Turizm ve ticaret gelişti. Kars bir cazibe merkez oldu. Türkülerimiz, aşıklarımız isim yaptı.

PEKİ SONRASI NE OLDU ?

Bazı siyasi olumsuzluklar, kıskançlıklar ve sahipsizlik nedeni ile göç tırmandı. Kültür de peşinden erozyona uğramaya başladı. Bir taraftan yapılan fabrikalar, bölge müdürlükleri, TRT Kars İl Radyosu kaldırıldı. Ardahan Et Entegre Tesisi, Tuz Rafinerisi, Iğdır Aras Tekstil, Kars Deri Fabrikası, Kağızman Tuz Fabrikası, Tuzluca Tuğla Fabrikası, Kars Süt Fabrikası, Kombine vs… birer birer kapandı. Halkta da güvensizlik başladı.

Şimdi göç tırmanarak sürüyor. Tarihi ve kültürel binalar yıkılıyor. Turizm ve kültür yok oluyor. Biz seyirci kalıyoruz. Silkinip gerçekleri göremiyoruz. Kars göçüyor…!
Yoksa Kars’ta 1960-1965 yılları arasında oluşan 5-6 kişilik bir gerçek Kars sevdalısı kişilere mi ihtiyaç var?

 


Etiketler:Salih Şahin
Bu Makaleye Henüz Yorum Yapılmamıştır. İlk Yorumu Siz Yapın!
YAZARLAR
CANLI YAYIN
Canlı Maç Sonuçları
HAVA DURUMU
KARS
ÖLÇEK E-GAZETE